Bedford House Cemetery is een Britse militaire begraafplaats gelegen op een 19de-eeuws kasteeldomein nabij Ieper. Aan de noordzijde werden sinds 1978 dienstgebouwen en een humusfarm toegevoegd. Bressers Architecten voert voor dit project een haalbaarheidsstudie uit, in samenwerking met opdrachtgever Commonwealth War Graves Commission en landschapspartner OMGEVING. Daarin combineren we onderzoek en ontwerp: we brengen de erfgoedwaarden en ruimtelijke kwaliteiten van de site in kaart en vertalen die naar concrete, haalbare ontwerpingrepen.
Vertrekkend vanuit de rijke historische gelaagdheid van het domein, onderzoeken we hoe de site gerestaureerd en beter ontsloten kan worden als plek voor herdenking, educatie, verstilling en biodiversiteit. We werken uit hoe een landschappelijk passende circulatie met geïntegreerde rustplaatsen de beleving kan versterken, hoe ruïneuze erfgoedelementen zoals de voormalige ijskelder en de kasteelruïne geconsolideerd en gerestaureerd kunnen worden, en hoe de humusfarm opnieuw ingericht kan worden voor een betere workflow en een zorgvuldige inbedding in het landschap.
Historisch gelaagd
Bedford House Cemetery draagt een uitzonderlijk rijke geschiedenis: van 19de-eeuws kasteeldomein over commandopost en veldhospitaal tijdens WO I tot beschermde militaire begraafplaats voor slachtoffers van beide wereldoorlogen.
De Commonwealth War Graves Commission zorgt voor de graven en monumenten van meer dan 1,7 miljoen mannen en vrouwen van het Gemenebest die omkwamen tijdens de Eerste en Tweede Wereldoorlog. Die zorg gaat verder dan onderhoud alleen: ze betekent ook dat hun verhalen levend worden gehouden door bezoekers een warme, uitnodigende en verrijkende ervaring te bieden. Vanuit die missie vroeg de CWGC een haalbaarheidsstudie aan die de site, beschermd monument en betekenisvolle herdenkingsplek, respectvol ontsluit, met oog voor haar rijke historische gelaagdheid.
Erfgoedrestauratie: soft-capping van kwetsbaar metselwerk
De overblijfselen van Kasteel Rozendaal en de 19de eeuwse ijskelder vragen dringend aandacht. Beide structuren kampen met stabiliteitsproblemen: de kopgevel van de kasteelruïne dreigt verder te verzakken en de ijskelder helt naar de gracht. We onderzoeken hoe beide geconsolideerd kunnen worden via omkeerbare, minimale ingrepen, bijvoorbeeld met traditionele kalkmortels, discrete keermuren en het zorgvuldig terugplaatsen van losliggende stenen.
Eén van de onderzochte technieken is soft capping: het afdekken van kwetsbaar metselwerk met levende vegetatie zoals lage kruiden en grassen. Die buffert neerslag, gaat erosie tegen en vervangt harde afdichtingen die net wateraccumulatie in de hand werken. Bovendien is het volledig omkeerbaar.
Voor de ijskelder onderzoeken we ook of de structuur, met zijn stabiel binnenklimaat en nabijheid van water, ingericht kan worden als verblijfplaats voor vleermuizen.
Circulatie, beleving en leesbaarheid
Bedford House Cemetery is vandaag moeilijk leesbaar als landschap. De historische gelaagdheid van het domein, het kasteelpark, de begraafplaats, het water, vraagt om een circulatie die bezoekers op een natuurlijke manier door de site begeleidt zonder de rust en ingetogenheid van de plek te verstoren. In deze studie onderzoeken we verder hoe die beweging opnieuw vorm kan krijgen: hoe verbindingen gelegd kunnen worden, hoe de site beleefbaar wordt voor verschillende soorten bezoekers en hoe het verhaal van het domein zich al wandelend ontvouwt.
